POSTPARTUM KANAMA (DOĞUM SONU KANAMA) VE GÜNCEL YÖNETİMİ
Özet
Doğum sonu kanamaların çoğu doğumun hemen ardından görülür; ancak bir bölümü ilk 24 saatten sonra ortaya çıkar ve sekonder postpartum kanama olarak adlandırılır. Bu kanamalar çoğunlukla hasta taburcu olduktan sonra başladığından yalnızca doğum ekibini değil, acil servis hekimini de yakından ilgilendirir. Bu bölümde sekonder postpartum kanamaya güncel ve uygulanabilir bir yaklaşım sunulmaktadır. Önce tanım ve sınıflandırma ele alınmış; klasik kan kaybı eşikleri ile güncel kılavuz tanımı karşılaştırılmış ve birincil-ikincil kanama ayrımının yönetimi nasıl değiştirdiği açıklanmıştır. Epidemiyoloji başlığında sıklık ve bu orandaki değişkenliğin nedenleri tartışılmıştır. Etiyoloji bölümünde başlıca nedenler ayrı ayrı incelenmiştir: retansiyone plasental doku, endometrit ve puerperal sepsis, uterin subinvolüsyon ile seyrek fakat tehlikeli damarsal nedenler olan uterin arter psödoanevrizması ve arteriyovenöz malformasyon; nedenler öne çıkan özellikleri ve başlıca tanı araçlarıyla birlikte tablolaştırılmıştır. Klinik değerlendirme başlığında öykü, fizik muayene, laboratuvar tetkikleri ve taburculuk sonrası acil başvuru ölçütleri sunulmuştur. Görüntüleme bölümünde transvajinal ultrasonografi ve renkli Dopplerin merkezi rolü vurgulanmış; damarsal bir neden varlığında körlemesine küretajdan kaçınılması gerektiği özellikle belirtilmiştir. Yönetim, basamaklı bir algoritma ve doz tablosuyla desteklenerek medikal tedavi (uterotonikler, antibiyotikler, traneksamik asit), girişimsel radyolojik tedavi (uterin arter embolizasyonu) ve cerrahi tedavi başlıkları altında ele alınmıştır. Ayrıca taburculuk sonrası izlem, hasta eğitimi ve multidisipliner yaklaşım aktarılmıştır. Erken tanı, doğru görüntüleme ve zamanında tedavi hem annenin yaşamını hem de doğurganlığını korur.
Anahtar Kelimeler: Postpartum kanama, Uterin atoni, Traneksamik asit, Uterin balon tamponad, Anne ölümleri, Masif transfüzyon
Konu Alanı: Tıp -> Tıp (diğer) -> Kadın Hastalıkları ve Doğum
American College of Obstetricians and Gynecologists. (2017). Practice Bulletin No. 183: Postpartum hemorrhage. Obstetrics & Gynecology, 130(4), e168–e186. https://doi.org/10.1097/AOG.0000000000002351
Bienstock, J. L., Eke, A. C., & Hueppchen, N. A. (2021). Postpartum hemorrhage. New England Journal of Medicine, 384(17), 1635–1645. https://doi.org/10.1056/NEJMra1513247
Durmaz, A., & Kömürcü, N. (2018). Postpartum kanamada risk belirleme, önleme ve yönetim: Kanıta dayalı uygulamalar. Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi, 5(3), 494–502. https://doi.org/10.17681/hsp.385553
Escobar, M. F., Nassar, A. H., Theron, G., Barnea, E. R., Nicholson, W., Ramasauskaite, D., Lloyd, I., Chandraharan, E., Miller, S., Burke, T., Ossanan, G., Carvajal, J. A., Ramos, I., Hincapie, M. A., Loaiza, S., & Nasner, D. (2022). FIGO recommendations on the management of postpartum hemorrhage 2022. International Journal of Gynecology & Obstetrics, 157(S1), 3–50. https://doi.org/10.1002/ijgo.14116
Fox, R., Aitken, G., & Mooney, S. S. (2023). Management of secondary postpartum haemorrhage: A systematic review. European Journal of Obstetrics & Gynecology and Reproductive Biology, 282, 116–123. https://doi.org/10.1016/j.ejogrb.2023.01.023
Incognito, G., Ettore, C., De Tommasi, O., Tozzi, R., & Ettore, G. (2025). Ultrasound assessment of retained products of conception (RPOC): Insights from the current literature. Journal of Clinical Medicine, 14(16), 5864. https://doi.org/10.3390/jcm14165864
Kirsch, A., Strachowski, L., Poder, L., Behr, S., Feldstein, V., Harwin, J., Lehrman, E., Rabban, J., Shum, D., Whetstone, S., & Choi, H. (2025). Secondary postpregnancy hemorrhage: Guide for diagnosis and management. RadioGraphics, 45(5), e240098. https://doi.org/10.1148/rg.240098
Lee, H. Y., Shin, J. H., Kim, J., Yoon, H.-K., Ko, G.-Y., Won, H.-S., Gwon, D. I., Kim, J. H., Cho, K. S., & Sung, K.-B. (2012). Primary postpartum hemorrhage: Outcome of pelvic arterial embolization in 251 patients at a single institution. Radiology, 264(3), 903–909. https://doi.org/10.1148/radiol.12111383
Mackeen, A. D., Packard, R. E., Ota, E., & Speer, L. (2015). Antibiotic regimens for postpartum endometritis. Cochrane Database of Systematic Reviews, 2015(2), CD001067. https://doi.org/10.1002/14651858.CD001067.pub3
Mavrides, E., Allard, S., Chandraharan, E., Collins, P., Green, L., Hunt, B. J., Riris, S., & Thomson, A. J. (2017). Prevention and management of postpartum haemorrhage: Green-top Guideline No. 52. BJOG: An International Journal of Obstetrics & Gynaecology, 124(5), e106–e149. https://doi.org/10.1111/1471-0528.14178
Ruiz Labarta, F. J., Pintado Recarte, M. P., González Leyte, M., Bravo Arribas, C., Álvarez Luque, A., Cuñarro López, Y., García-Montero, C., Fraile-Martinez, O., Ortega, M. A., & De León-Luis, J. A. (2022). Uterine artery embolization of uterine arteriovenous malformation: A systematic review of success rate, complications, and posterior pregnancy outcomes. Journal of Personalized Medicine, 12(7), 1098. https://doi.org/10.3390/jpm12071098
Say, L., Chou, D., Gemmill, A., Tunçalp, Ö., Moller, A.-B., Daniels, J., Gülmezoglu, A. M., Temmerman, M., & Alkema, L. (2014). Global causes of maternal death: A WHO systematic analysis. The Lancet Global Health, 2(6), e323–e333. https://doi.org/10.1016/S2214-109X(14)70227-X
Telli, E. (2023). Postpartum kanama. Osmangazi Tıp Dergisi, 45(4), 629–638. https://doi.org/10.20515/otd.1309662
Weydert, J. A., & Benda, J. A. (2006). Subinvolution of the placental site as an anatomic cause of postpartum uterine bleeding: A review. Archives of Pathology & Laboratory Medicine, 130(10), 1538–1542. https://doi.org/10.5858/2006-130-1538-SOTPSA
WOMAN Trial Collaborators. (2017). Effect of early tranexamic acid administration on mortality, hysterectomy, and other morbidities in women with post-partum haemorrhage (WOMAN): An international, randomised, double-blind, placebo-controlled trial. The Lancet, 389(10084), 2105–2116. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(17)30638-4
Wu, T., Lin, B., Li, K., Ye, J., & Wu, R. (2021). Diagnosis and treatment of uterine artery pseudoaneurysm: A case series and literature review. Medicine, 100(51), e28093. https://doi.org/10.1097/MD.0000000000028093
göçer, e. (2026). POSTPARTUM KANAMA (DOĞUM SONU KANAMA) VE GÜNCEL YÖNETİMİ. In YURTCU, N. (Ed.), Obstetrik ve Jinekolojik Acillerde Multidisipliner Güncel Yaklaşım (pp. 141-153). Vizetek Yayıncılık. https://doi.org/10.54637/vizetek.9786253823962
| Kitap: |
| Yayınevi:
Vizetek Yayıncılık |