ENDÜSTRİ MİRASI OLARAK ÇUBUKLU SİLOLARI’NIN PALİMPSEST NİTELİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Özet
Bu çalışma, Beykoz Petrol Ofisi Dolum Tesisleri’nin 2024 yılında İBB Çubuklu Siloları Kültür, Sanat ve Yaşam Merkezi olarak yeniden işlevlendirilmesini palimpsest kavramı üzerinden değerlendirmektedir. Endüstri mirasının tarihi yapılar arasında ayrı bir değer alanı olarak geç fark edilmesi, bu yapıların taşıdığı teknolojik bilgi, emek tarihi ve kentsel hafızanın yeterince görünür olmasını engellemiştir. Palimpsest yaklaşımı ise mekânı, farklı dönemlere ait izlerin üst üste binerek korunduğu ve yeniden anlam kazandığı katmanlı bir alan olarak okumayı mümkün kılar. Araştırmada nitel bir yöntem izlenmiş; literatür ve arşiv taraması, yerinde gözlem, mekânsal analiz ile yeniden işlevlendirme öncesi ve sonrası durumunun karşılaştırılması birlikte kullanılmıştır. Elde edilen veriler, yapının geçmişini koruyan, dönüştüren ve yeni kullanımla ilişkilendiren unsurlar üzerinden hermenötik biçimde yorumlanmıştır. Bulgular, eski üretim boşluklarının kültürel işlevlere açılmasının geçmişi silmediğini; aksine endüstriyel hafızayı güncel kamusal deneyim içinde görünür kıldığını ortaya koymaktadır. Çubuklu Siloları bu yönüyle, geçmişin izlerinin bugünün mekânsal deneyiminde algılanabildiği bir palimpsest örneği olarak değerlendirilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Çubuklu Silolar, Endüstri Mirası, Mekânsal Katman, Palimpsest, Yeniden İşlevlendirme
Konu Alanı: Mühendislik -> Mimarlık -> İç Mimarlık
Kaynaklar
Burden, E. (2004). Illustrated Dictionary of Architectural Preservation. McGraw-Hill Press.
Corboz, A. (1983). Le territoire comme palimpseste. Éditions de l’Imprimeur.
Foucault, M. (2005). The Hermeneutics of the Subject: Lectures at the Collège de France, 1981–1982 (F. Gros, Ed.; G. Burchell, Çev.). Palgrave Macmillan.
Genette, G. (1997). Palimpsests: Literature in the Second Degree. University of Nebraska Press.
İBB Miras. (2024). Boğaziçi’nde Örnek Bir Dönüşüm Hikâyesi: Çubuklu Silolar. Marmara Belediyeler Birliği. Erişim: 29 Temmuz 2025, Boğaziçi’nde Örnek Bir Dönüşüm Hikâyesi: Çubuklu Silolar - Marmara Belediyeler Birliği.
İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığı Şehir Planlama Müdürlüğü (2021). Beykoz Planlama Gündemi Çalıştayı. İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığı Şehir Planlama Müdürlüğü.
Özgüven, B. (2023). Erken Cumhuriyet Döneminde İstanbul’da Yakıt Depolama Tesisleri. Tujes 24(2), 71–84, 2023. doi: 10.59314/tujes.1399244.
Valeri, M. Çağlayan İnce, M. ve Yurdaçalış, N. E. (2013). Industrial buildings in Istanbul. Report, Yeditepe University, Institute Of Science And Engineering.
Görsel Kaynaklar
Doçent Dr. Ayşe Gülçin Ural & Dr. Rüya Kuru Yücel
Ural, A. G. (2026). ENDÜSTRİ MİRASI OLARAK ÇUBUKLU SİLOLARI’NIN PALİMPSEST NİTELİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ. In Yılmaz, S. (Ed.), İç Mimarlıkta Güncel Yaklaşımlar ve Mekansal Araştırmalar - Contemporary Approaches and Spatial Research in Interior Architecture (pp. -). Vizetek Yayıncılık. https://doi.org/10.54637/vizetek.9786253824921
| Kitap: |
| Yayınevi:
Vizetek Yayıncılık |