2018 ve 2024 Ortaöğretim Matematik Dersi Öğretim Programlarının Temel Ögeler Bağlamında Karşılaştırılması
Özet
Bu araştırmada 2018 ve 2024 Ortaöğretim Matematik Dersi Öğretim Programları temel ögeler bağlamında karşılaştırılmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi tekniği kullanılmış, programlar hedefler, içerik, öğrenme-öğretme süreçleri ve değerlendirme boyutları açısından ayrıntılı biçimde incelenmiştir. Araştırmanın veri kaynağını Millî Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlanıp Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığınca onaylanan 2018 ve 2024 programları oluşturmuştur. Araştırma verileri betimsel analiz tekniğiyle çözümlenmiştir. Araştırma sonucu elde edilen bulgulara göre 2024 programında “kazanım” yerine “öğrenme çıktısı” kavramı kullanılmıştır. 2018 programında 9–12. sınıflar için toplam 130 kazanım bulunurken, 2024 programında 77 öğrenme çıktısı yer almaktadır. Öğrenme alanları 2018’de üç başlık altında toplanmışken, 2024’te “tema” olarak adlandırılmış ve sayısı on üçe yükselmiştir. Her iki programda da altı özel amaç bulunmaktadır. Bununla birlikte 2024 programı ölçme ve değerlendirme boyutunda daha ayrıntılı bir yapı sunmaktadır. Genel olarak, 2024 Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, 2018 programına kıyasla sosyal-duygusal öğrenmeye ve dijital çağın gerektirdiği becerilere daha güçlü vurgu yapan bütüncül bir yaklaşım benimsemektedir.
Anahtar Kelimeler: Matematik, öğretim programları, programın temel ögeleri, Türkiye Yüzyılı Maarif modeli.
Konu Alanı: Sosyal Bilimler -> Eğitim -> Eğitim Programları ve Öğretim
Baltacı, A. (2018). Nitel araştırmalarda örnekleme yöntemleri ve örnek hacmi sorunsalı. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(1) ss. 231-74.
Creswell, J. W., Creswell, J. D. (2021). Araştırma tasarımı nitel, nicel ve karma yöntem yaklaşımları. (Çev. Karadağ E.). Ankara. Nobel Yayıncılık. (Orijinal yayın tarihi, 2018)
Çıkar, M., ve Gökçek, T. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Öğretim Programlarının Matematik Tarihi Açısından İncelenmesi. Türkiye Eğitim Dergisi, 10(2), 298-317. https://doi.org/10.54979/turkegitimdergisi.1733589
Demirel, Ö. (2020). Eğitimde program geliştirme: Kuramdan uygulamaya (15. baskı). Ankara: Pegem Akademi.
Er, F.T. ve Özyurt, M. (2025). 2018 ve 2024 ortaokul matematik öğretim programlarının karşılaştırmalı analizi. Kapadokya Eğitim Dergisi, 6(2), 237-261. https://doi.org/10.69643kaped.1780866
Fitzpatrick, J. L., Sanders, J. R., & Worthen, B. R. (2012). Program evaluation: Alternative approachesand practical guidelines. Boston, MA: Pearson Education
Gözütok, FD (2003). Türkiye'de müfredat geliştirme. Uluslararası müfredat araştırmaları el kitabında (s. 604-618). Routledge.
Güneş, İ., Dursun, F., ve Alcı, B. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Ortaokul Matematik Dersi Öğretim Programında Ölçme ve Değerlendirme Yaklaşımının Analizi. İstanbul Eğitim Dergisi (2), 132-159. https://doi.org/10.71270/istanbulegitim.istj.1648231
Karasar, N. (2024). Bilimsel araştırma yöntemi: kavramlar ilkeler teknikler (39. baskı). Ankara.Nobel Yayıncılık.
Kılıç A., Aydın M., Ökmen B. ve Şahin Ş. (2021). Kuramdan uygulamaya ihtiyaç belirleme. (2.baskı). Ankara. Pegem Akademi Yayıncılık.
MEB. (2016). Ortaöğretim genel müdürlüğü hazırlık sınıfı matematik dersi öğretim programı. Erişim Adresi https://mufredat.meb.gov.tr/ProgramDetay.aspx?PID=1104
MEB. (2018). Ortaöğretim Matematik Dersi Öğretim Programı. Erişim Adresi https://mufredat.meb.gov.tr/ProgramDetay.aspx?PID=343 (Erişim Tarihi: 12.12.2025)
MEB. (2024). Matematik Dersi Öğretim Programı (9-12). Erişim adresi https://tymm.meb.gov.tr/upload/program/2024programmath9101112Onayli.pdf (Erişim Tarihi: 12.12.2025)
PISA. (2023). PISA 2023 Results. Paris: OECD Publishing. https://www.oecd.org/pisa/publications/pisa-2023-results.htm (oecd.org in Bing)
OECD. (2018). PISA 2018 Results. Paris: OECD Publishing. https://www.oecd.org/pisa/publications/pisa-2018-results.htm
Ornstein, A. C., & Hunkins, F. P. (2009). Curriculum: Foundations, principles, and issues (5th ed.). Boston: Pearson.
Özdemir, S. (Ed.). (2016). Türk Eğitim Sistemi ve Okul Yönetimi. Ankara: Pegem Akademi.
Şen, E. Ö. (2025). 2024 Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli matematik dersi öğretim programları (1-12. Sınıf) geometri temalarının bilişsel istem düzeyleri. Millî Eğitim, 54(1), 833-866.
Şen, Ü. ve Mercan Çetin, Ö. (2026). Türkçe ve Türk kültürü dersi öğretim programlarının (2018-2024) değerlendirilmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 14(2), 312-328. https://doi.org/10.16916/aded.1867010
Taşkın, S. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Model’inde Değerler Eğitimi Yaklaşımının Analizi. İstanbul Eğitim Dergisi (2), 160-180. https://doi.org/10.71270/istanbulegitim.istj.1640604
Torun, B. ve Karamustafaoğlu, O. (2025). 2024 Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile 2018 fen bilimleri dersi öğretim programlarının temel ögeler bakımından karşılaştırılması. Trakya Eğitim Dergisi, 15(Özel Sayı), 346–388. https://doi.org/10.24315/tred.1614676
Yılmaz, K. (2006). Eğitim programlarının niteliği ve öğrenci başarısı. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 12(2), 175–198.
Yılmaz T. Y., Kesici B., Türkoğlu H., Halat M. ve Durğun H. G. (2025). Matematik öğretmenlerinin maarif modeli ortaokul matematik dersi öğretim programına ilişkin metaforik algıları. Eğitim Bilim ve Araştırma Dergisi. 6(2).
Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2022). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (12. baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
| Kitap: |
| Yayınevi:
Vizetek Yayıncılık |